16 november: Albert Bouwman – (verplaatst naar 19 april)

It takes a village to raise a child.

Spreker: Albert Bouwman
Locatie: De Walrus, Grote Kerkstraat 8 te Sneek

De Nederlandse samenleving is misschien wel te typeren als een tikkeltje eigenzinnig. We zeggen wat we vinden en staan te boek als recht door zee. Menig student uit het buitenland moet wennen aan het Nederlandse onderwijssysteem waarin studenten en leerlingen niet stil de uitleg van de docent beluisteren, maar actief deelnemen door mee te praten.

Vrijheid van meningsuiting is een zwaar bevochten voorrecht die in veel westerse landen is ingebed in de cultuur. Een van de gevolgen is dat autoriteit aan kracht heeft ingeboet. We zijn onze eigen autoriteit geworden en een zelfstandig, autonoom individu dat zijn eigen weg, geluk en identiteit bepaalt.

We mogen zelf bepalen wie we willen zijn. Als we willen experimenteren met onze seksuele identiteit, is dat vooral een individuele aangelegenheid. De mening van een ander over wie we zijn, ervaren we als bemoeizucht waardoor die mening zelfs als een taboe wordt ervaren. Klopt dit beeld echter wel? Berust de westerse nadruk op het individu niet op een aantal misvattingen?

Albert Bouwman, docent filosofie aan het voortgezet onderwijs in Oosterwolde en organisator van filosofische studiedagen voor onderwijsinstellingen, neemt u mee in een paar kritische overwegingen met uitstapjes naar de biologie en onder meer Aristoteles, Hegel en Afrikaanse cultuur.

Aanmelding

  • Onze gastheer De Walrus zal voor deze avond een corona toegangsbewijs van u vragen.
  • U maakt bij voorkeur voor 16 oktober 9,50 euro over op NL85 RABO 0353 1780 47 t.n.v. Stichting Filosofisch Café Sneek. Wij zetten u op de lijst.
  • U kunt zich ook spontaan melden bij de ingang die avond. U betaalt dan contant en gepast.

Terugblik Rien van der Zeijden

Verslag van de bijeenkomst op 19 oktober

De verdwijnende dialoog…of toch niet?

Met het bekende ‘doe normaal man’- filmpje van Wilders en Rutte in de tweede kamer, opende  Rien vd Zeijden de avond. Het debat is een mediageniek theater geworden met winnaars en verliezers, was zijn stelling. Wat opvalt is de voorspelbaarheid, het niet luisteren, we geven het echte gesprek uit handen en een gezamenlijk onbevooroordeeld denken is ver te zoeken. 

Dat wil niet zeggen dat de dialoog  een lievig en zweverig gesprek is waarin geen polarisatie mag zijn. Van der Zeijden refereerde aan de recente Abel Herzberglezing van Femke Halsema waarin ze een lans brak voor het conflict. Polarisatie heeft een functie.  Het maakt dingen helder en het zet ons op scherp.

Via een verhaal over het denken van de fysicus en filosoof David Bohm liet van der Zeijden zien dat we in een ‘hyper-atomaire ik-cultuur’ leven. Terwijl de natuurkundigen al veel verder zijn, is ons bewustzijn als het ware nog Newtoniaans, gericht op het individu als het kleinste deel. De enorme fragmentatie die het oude wetenschappelijke wereldbeeld heeft veroorzaakt is sociaal niet meer vol te houden. Bohm spreekt over de ‘impliciete orde’ in de kosmos.  We moeten volgens Bohm ‘leren alles te zien als een deel van een onverdeelde heelheid’. We zijn dus niet een optelsom van delen, maar delen die beantwoorden aan een groter geheel.  

Van der Zeijdens conclusie was dat de Dialoog een gemeenschappelijk denken probeert te creeren en dat is een antwoord op de fragmentatie van de samenleving.  Werken aan gedeelde betekenisgeving betekent werken aan het cement van een samenleving.

Hij eindigde met een filmpje van Aboutaleb, burgemeester van Rotterdam: hoe verhouden dialoog en dogma zich tot elkaar? Hoe leren we de mensen dat er naast jouw dogma een weg is naar de dialoog? Kan dat wel? Dat vraagt om leiderschap. Het werd een avond waarin het publiek werd geprikkeld en uitgedaagd om zich uit te spreken en te blijven luisteren naar elkaar.

19 oktober: Rien van der Zeijden

Ik denk, omdat wij zijn; hoe de dialoog ons helpt het grote geheel weer te kunnen zien.

Filosofisch Cafe Sneek: 19 oktober 20.00 uur
Spreker: Rien van der Zeijden
Locatie: De Walrus, Kerkstraat 8 te Sneek

Velen hebben het idee deel uit te maken van een verbrokkelde samenleving. Onze inzichten en standpunten woekeren onrustig in ons en komen pas tot rust als we ‘ons punt gemaakt hebben’. Is er een hoger doel dan onze favoriete gedachten in de hoofden van anderen te krijgen? Terwijl dat steeds minder lukt, raken we eenzamer en opgesloten in onze visies. We missen een vrij en onbevooroordeeld gezamenlijk denken.

Rien van der Zeijden

Aan de hand van het denken van de filosoof en natuurkundige David Bohm zoekt Rien van der Zeijden een filosofie van de dialoog. Bohm bekritiseert de geïsoleerde visie op ons brein als ware het een stand-alone computer. Hij maakt hierin als natuurkundige interessante verbindingen met de Quantum theorie. Is zijn theorie over de aard van ons collectieve denken misschien een antwoord op de fragmentatie van de samenleving? Hoe moeten we dat ‘samen denken’ dan vormgeven?

Rien is als theoloog, begeleidingskundige en docent in het HBO dagelijks betrokken bij de dialoog. Hij heeft een eigen praktijk met een grote tuin (labyrint, tuintheater, creatiespiraal) die hij als onderdeel van zijn begeleidingswerk ziet. Tevens is hij enthousiast organisator van het Filosofisch Café.

Aanmelding

1- Onze gastheer De Walrus zal voor deze avond een corona toegangsbewijs van u vragen.

2-U maakt bij voorkeur voor 16 oktober 9,50 euro over op NL85 RABO 0353 1780 47 t.n.v. Stichting Filosofisch Café Sneek. Wij zetten u op de lijst.

3-U kunt zich ook spontaan melden bij de ingang die avond. U betaalt dan contant en gepast.

Terugblik: Sybe Schaap

Is het echt zo slecht gesteld met ons burgerschap?

Het maximum aantal toegestane zitplaatsen bij het Filosofisch Café van 21 september was volledig bezet. Sybe Schaap trok belangstelling met zijn stelling dat ons land sluipenderwijs kan afglijden naar een autocratie.

Is de betrokkenheid van burgers op de politiek echt minder of is die anders geworden, klonk het vanuit de zaal. Volgens Schaap zijn we veel te veel ‘consument’ geworden en investeren we niet meer in ‘burgerschap’. We zijn niet alert genoeg op de uitholling van onze democratische instellingen. Het is essentieel dat de politiek de burger vertrouwt, ook al is dat vertrouwen nu niet bepaald wederzijds.

Schaap noemde verschillende voorbeelden van samenlevingen die passief via de democratie afglijden naar iets wat op een dictatuur begint te lijken. Dat leverde een pittig en actueel gesprek op met de aanwezigen. Zijn er naast problemen ook oplossingen, klonk het. En weten we wel echt hoe jongeren nu met de samenleving bezig zijn? Hoe ziet die betrokkenheid er uit?

Wordt vervolgd…

…op 19 oktober met een lezing over de ‘De dialoog’ door Rien van der Zeijden: hoe een echte dialoog ons helpt het grote geheel weer te kunnen zien…

21 september: Sybe Schaap

Komt u ook naar de heropening van het Filosofisch Cafe Sneek?

We hebben elkaar lang niet gezien! Met de bekende RIVM regels kunnen we gelukkig weer van start. Ons doel is alleen maar belangrijker geworden: Denkbeelden uit de filosofie toegankelijk maken voor een breed publiek zodat begrip voor elkaar en samenhang in de samenleving wordt bevorderd.

Sybe Schaap. (foto: Rob Kamminga)

Op 21 september (de derde dinsdag!) heropenen we met Sybe Schaap, politiek filosoof, auteur van diverse boeken en voorheen senator voor de VVD in de 1e kamer. Lees hier meer over Sybe Schaap.

De teloorgang van het burgerschap

Glijd ons land af naar een autocratie? Hiervoor is geen machtsgreep nodig, een sluipend proces waarin de Nederlandse burger gewillig meegaat is voldoende. Sybe Schaap maakt zich ernstig zorgen over onze democratie. De opbouw van onze rechtsstaat is te danken aan actieve burgers in alle geledingen van de samenleving. Gelijkheid en vrijheidsrechten vragen niet alleen gedegen wetgeving maar ook een vitale democratie en een actief burgerschap. Volgens Schaap is dit burgerschap aan verval onderhevig. We laten politiek en landsbestuur teveel over aan degenen die het voor ons moeten regelen. Politieke partijen en verkiezingen slaan geen brug meer tussen de burger en de staat.

Huiswerk voor wie zich voor wil bereiden: Hoofdstuk 1 uit de grondwet!

Hoe doet u mee?

We mogen maximal 50 mensen in de Walrus ontvangen. De Walrus garandeert dan voldoende afstand.

  1. Onze voorkeur: u maakt voor 17 september 9,50 euro over op NL85 RABO 0353 1780 47 t.n.v. Stichting Filosofisch Cafe Sneek met vermelding van uw telefoonnummer. U komt, zonder tegenbericht, op de lijst en meldt zich bij binnenkomst.
  2. U kunt zich ook spontaan melden bij de ingang die avond. Als we nog onder de 50 aanmeldingen zijn, is dat geen probleem. U betaalt contant en gepast.